Thema Expositie 2007

De reconstructie van het vissersdorp Zoutkamp nadert zijn voltooiing. Het Visserijmuseum wil daarom dit seizoen extra aandacht schenken aan het diertje waardoor Zoutkamp internationaal bekendheid heeft verworven: de Garnaal.

In de eerste helft van de vorige eeuw werd vaak gezegd “Als het in Zoutkamp stinkt, dan wordt er geld verdient”.

Dit was met name te danken aan de vele garnalendrogerijen in de open lucht. De garnalen waren bestemd voor veevoer. In de expositie zal dit type drogerij levensgroot te zien (en te ruiken) zijn, in een sfeerbeeld van de jaren ‘20 en ‘30.

Na de tweede wereldoorlog nam de garnaal als lekkernij voor de mens zijn opgang. Hiertoe werden de kleintjes, hetzij aan boord, hetzij aan wal, er uit gezeefd. En gingen weer overboord of werden alsnog veevoer. De grote exemplaren werden gekookt, en thuis gepeld (vaak voor een nodige bijverdiensten)

In de jaren ’70 werd het thuispellen verboden van regeringswege, omdat met name in de grote steden sommige thuispellers het niet zo nauw namen met de hygiëne, zoals vissersgezinnen dit wel deden. Inmiddels hadden de heren Heidema en Van der Ploeg hun krachten gebundeld, en was het bedrijf Heiploeg ontstaan. Dit bedrijf ging ook steeds meer internationaal op verkenning; landen als Indonesië en Maleisië gingen garnalen exporteren naar Zoutkamp. Gecombineerd met de oer-hollandse garnaal gaat nu een keur aan buitenlandse soorten via Zoutkamp “all over Europe”.

Diverse keren is geprobeerd om de garnalen mechanisch te pellen. Verschillende machines zijn ontworpen. Maar, geen twee garnalen zijn exact hetzelfde, dus een goede machine is nog steeds niet uitgevonden.

Heiploeg laat de garnalen pellen in o.m. Polen en Marokko, waar pelsters in lange rijen onder strikte klimatologische en hygiënische condities werken.

Naast een groot aantal zelfstandige garnelenvissers is in Zoutkamp de Rederij Rousant gevestigd. Met een flinke vloot worden Wadden- en Noordzeegarnalen gevangen en door Europa gedistribueerd. Naast de garnaal zal een keur aan “familieleden” te zien zijn zoals krabben en kreeften.